Een Brabant-brede Grondstrategie
Ondersteuning bij het opstellen van een provinciale grondstrategie
Provincies staan voor grote veranderingen in het landelijk gebied. Natuur moet worden versterkt, waterkwaliteit verbeterd en landbouw toekomstbestendig gemaakt. In Noord-Brabant worden deze doelen samengebracht in het Brabants Programma Landelijk Gebied (BPLG). Om deze doelen te realiseren zag de provincie kansen in het opstellen van een Brabant-brede grondstrategie. Een goed grondstrategieplan helpt provincies en gemeenten om grond op een strategische manier in te zetten voor natuur, water en landbouw. Gloudemans ondersteunde bij het ontwikkelen van een handreiking voor deze grondstrategie. Deze handreiking biedt een praktisch kader voor de keuzes die nodig zijn bij de uitvoering van het BPLG.
Uitgelichte informatie
- Juni 2023 – augustus 2023
- Provincie Noord-Brabant
- Strategisch advies in gebiedsontwikkeling
- Giem Broekmans en Ad Mutsaers
Grondstrategie als kader voor keuzes in het landelijk gebied
De grondstrategie is geen concreet grondverwervingsplan, maar een strategisch kader voor het gebruik van grondinstrumenten. Het helpt provincies om richting te geven aan gebiedsprocessen en om keuzes te maken over de rol van de provincie, de samenwerking met andere partijen en de inzet van beschikbare instrumenten.
De handreiking laat zien hoe de provincie samen met agrariërs, gemeenten en waterschappen kunnen werken aan oplossingen in het landelijk gebied. Daarbij wordt rekening gehouden met de doelen uit het BPLG en met de specifieke kenmerken van verschillende gebieden.
De grondstrategie is ontwikkeld op basis van input van experts en workshops met betrokken partijen. Hierdoor sluit het grondstrategieplan goed aan bij de praktijk van gebiedsprocessen.
Werkwijze voor het ontwikkelen van een grondstrategieplan
Voor het ontwikkelen van het grondstrategieplan is een systematische aanpak gebruikt. Centraal staat een afwegingskader dat helpt om per gebied te bepalen welke strategie het beste past.

Dit kader ondersteunt Provincie Noord-Brabant bij het beantwoorden van belangrijke vragen. Bijvoorbeeld welke doelen in een gebied centraal staan, welke rol de provincie kan nemen en welke instrumenten beschikbaar zijn om deze doelen te realiseren. Door deze vragen stap voor stap te doorlopen ontstaat een duidelijke basis voor een grondstrategie op zowel provinciaal als gebiedsniveau.
Samenwerking met lokale partijen
De uitvoering van een grondstrategie vraagt om nauwe samenwerking met partijen in het gebied. Provincie Noord-Brabant werkt hierbij vaak samen met:
• agrariërs
• gemeenten
• waterschappen
• terreinbeherende organisaties
Door deze samenwerking kan grond op een manier worden ingezet die past bij de lokale situatie en bij de doelen van het gebied.
Van grondstrategie naar uitvoering in de gebieden
Een grondstrategie is pas waardevol wanneer deze ook toepasbaar is in de praktijk. Daarom is het belangrijk dat provinciaal beleid goed aansluit op de uitvoering in de verschillende gebieden. Binnen gebiedsprocessen werken provincies namelijk samen met agrariërs, gemeenten, waterschappen en terrein beherende organisaties aan oplossingen voor natuur, water en landbouw.
Gloudemans ondersteunt provincies bij het vertalen van een grondstrategie naar concrete toepassing in gebiedsprocessen. Daarbij helpen wij om beleidskeuzes inzichtelijk te maken en om te bepalen welke grondinstrumenten en samenwerkingsvormen het beste passen bij de doelen in een gebied.
Om inzicht te krijgen in de effecten van verschillende keuzes is aanbevolen om binnen het traject een serious gaming en pilot op te zetten. Hiermee kunnen provincies en gebiedspartners verschillende scenario’s verkennen en ervaring opdoen met de inzet van grondinstrumenten in de praktijk.
De inzichten uit deze trajecten helpen provincies om hun grondstrategie verder te ontwikkelen en beter toepasbaar te maken in het landelijk gebied.
Wilt u weten hoe een grondstrategieplan kan bijdragen aan de uitvoering van gebiedsopgaven in het landelijk gebied?
Giem Broekmans en Ad Mutsaers denken graag met u mee. Of stuur een bericht naar info@gloudemans.nl